Shkruan: Mimoza FEJZULLAHU, Psikologe
Çrregullimi matematikor ose diskalkulia është një nga çrregullimet specifike të të nxënit. Aftësitë matematikore të fëmijës me diskalkuli janë dukshëm nën nivelin e pritur të moshës. Fëmijët me diskalkuli kanë vështirësi në njohjen e numrave, vështirësi për të numëruar apo kopjuar numrat, kujtesë të varfër të numrave, vështirësi për të mësuar veprime matematikore si mbledhje, zbritje, shumëzim e pjesëtim. Këta fëmijë shmangin lojërat që kërkojnë strategji në përdorimin e numrave, nuk arrijnë të mësojnë fjalorin e matematikës, shfaqin vështirësi në matje, në mësimin e tabelës së shumëzimit, në organizimin e veprimeve numerike.
Ata i ngatërrojnë numrat p.sh., /51/ dhe /15/. Edhe kur arrijnë të kuptojnë një drejtim të kryerjes se veprimeve matematikore, nuk arrijnë të realizojnë të anasjelltën, kryerjen e ushtrimit në anë të kundërt (3+2=5; 5-3=2).
Ata ndeshin vështirësi të mëdha kur punojnë me bashkësitë, përqindjet, thyesat, mesataret, kur duhet të mësojnë datën apo orën, këmbimin e parave, orientimin në kohë, etj. F
Fëmijët me çrregullimin e diskalkulisë përdorin gishtat për të llogaritur, nuk kryejnë llogaritje të thjeshta, nuk automatizojnë veprime të thjeshta matematikore, punojnë ngadalë dhe bëjnë gabime në llogaritje.
Ata kanë vështirësi vizualo-hapësinore, ngatërrojnë kolonat, rreshtat, nuk rendisin dot numrat sipas radhës, kanë vështirësi në planifikimin e zgjidhjes së problemeve. Të parë më me kujdes, vërehet se këta fëmijë kanë deficite procedurale, deficite në kujtesën semantike, deficite vizualo-hapësinore dhe deficite në njohjen e kuptimit të numrit dhe veprimeve matematikore. Diskalkulia shpeshherë shoqërohet me çrregullime të tjera të të nxënit si me disleksinë, disgrafinë, dispraksia, ADHD.
Bashkë me çrregullimin matematikor, shpesh shfaqen edhe probleme emocionale, në sjellje, apo tërheqje sociale. Fëmijët me çrregullime në matematikë shfaqin më shumë probleme sociale në krahasim me fëmijët e tjerë me çrregullime neurozhvillimore.
Shkruan: Mimoza FEJZULLAHU, Psikologe